ڕەنج بەختیار سەعید
خەباتی کورد لە پێناو ئازادیدا سەردەمانێک لە سەرانسەری جیهاندا ناسرابوو. ئەمڕۆ لە کوردستانی عێراق ئەو خەونە شکا. لەلایەن کەسانی دەرەکییەوە نەشکێندرا، بەڵکو لەلایەن بەناو سەرکردەکانی هەرێم خۆیانەوە شکێندرا: دوو پارتی سیاسی سەرەکی پارتی و یەکێتی.
ئەوان حکومەتێکیان دروست نەکرد کە خزمەتی گەل بکات. سیستەمێکیان بۆ دەوڵەمەندکردنی خۆیان دروست کرد.
حکومەتێک بۆ کەم کەس نەک زۆر کەس
بنەماڵەکانی سەرکردایەتی پارتی دیموکراتی کوردستان (بارزانییەکان) و یەکێتی (تاڵەبانییەکان) وەک موڵکی تایبەتی خۆیان مامەڵە لەگەڵ هەرێم دەکەن. ئەوان زیاتر وەک سەرۆکی مافیایەک مامەڵە دەکەن نەک سەرکردەی گەلێک.
1- پارەی گشتی دەدزن. دەبوو بە پارەی نەوت و باج پارەی قوتابخانە و نەخۆشخانە و کارەبا بدەن. بەڵام پارەکە دەچێتە گیرفانی سەرکردەکانی حیزب و دۆستەکانیانەوە. خاوەنی کۆمپانیا و بانک و زەوی زەبەلاحن. خەڵکی ئاسایی بە خزمەتگوزاری خراپەوە ئازار دەچێژن لە کاتێکدا سەرکردەکان لە هایلایف دەژین.
2- دەسەڵات بزنسێکی خێزانییە. لە دیموکراسییەکی ڕاستەقینەدا هەر کەسێک دەتوانێت ببێتە سەرکردە. لێرەدا دەسەڵات لە باوکەوە بۆ کوڕ دەگوازرێتەوە. ئەگەر لەم بنەماڵانە یان لە بازنەی ناوەوەیان نەبیت، ناتوانیت بگەیتە لوتکە. ئەمەش هیوا بۆ گەنجانی زیرەک و بەهرەمەندی کورد دەکوژێت.
3. بە دابەشکردن کۆنتڕۆڵی دەکەن. هەرێمیان کردۆتە دوو زۆن- یەکێکیان بۆ پارتی دیموکراتی کوردستان و یەک زۆن بۆ یەکێتی. ئەمەش مرۆڤەکان بە دابەشبوون دەهێڵێتەوە و کۆنترۆڵکردنیان ئاسانترە. تەنها ئەگەر دڵسۆزی حیزب بیت لە ناوچەکەتدا بە باشی مامەڵەت لەگەڵ دەکرێت.
4- دیموکراسی ڕاستەقینە نییە. هەڵبژاردن گاڵتەجاڕییە. حزبەکان کۆنترۆڵی میدیاکان دەکەن و هەڕەشە لە نەیاران دەکەن و فێڵ دەکەن. ئەو کەسانەی کە قسە دەکەن، قسەی ناشرینیان پێدەدرێت، دەگیرێن، یان لەوەش خراپتر. سوپا و هێزی ئەمنی بۆ پاراستنی سەرکردەکان خۆیان بەکاردێن نەک گەل.
خەونی ڕاستەقینەی گەلی کورد سادەیە:
· حکومەتێک کە بۆ هاوڵاتیان کار بکات نەک بۆ خۆی.
· هەلی کار و پلەبەرزکردنەوە لەسەر بنەمای لێهاتوویی نەک لەسەر بنەمای ئەندامێتی حزبی.
· یەک یاسا بۆ هەموو کەسێک، گرنگ نییە ناوی کۆتایی یان پەیوەندییەکانی.
· شەفافیەت، بۆیە هەمووان بزانن پارەی خەڵک چۆن خەرج دەکرێت.
سەرکردەکانی ئێستا مافی حوکمڕانییان لەدەستداوە. ئەوان پاڵەوان نین؛ ئەوان کێشەکەن.
گۆڕانکاری لە ئەوانەوە نایەت. بەڵکو لە:
· ئەو ڕۆژنامەنووسە بوێرانەی ڕاپۆرتی ڕاستییەکان دەکەن.
· ئەو چالاکوانانەی لە شەقامەکاندا ناڕەزایەتی دەردەبڕن.
· ئەو مرۆڤە ئاساییانەی کە ڕەتیدەکەنەوە چیتر بێدەنگ بن.
دونیا دەبێت واز لە مامەڵەکردن لەگەڵ ئەو سەرکردە گەندەڵانە بهێنێت وەک ئەوەی نوێنەرایەتی گەلی کورد بکەن. ئەوان تەنها نوێنەرایەتی خۆیان دەکەن.
گەلی کورد خەونی بە ئازادییەوە دەبینی. لەبری ئەوە دوو بنەماڵەی گەندەڵیان دەستکەوت. شەڕی کۆتایی بۆ ئازادی دژی دوژمنانی دەرەوە نییە. دژی سەرکردە خۆپەرستەکانی هەولێر و سلێمانییە. خەونەکە نەمردووە و پێویستە چی تر بێدەنگ نەبین.